تبليغاتX
آسمان ایران
آشنایی با دانش های روز فضایی

ستارگان دوتایی (Binary Stars)

بیشتر ستارگان اطراف ما، یا به گفته دیگر بیشتر ستارگانی که ما با ابزار های اپتیکی خود مشاهده می کنیم تک ستاره نیستند بلکه سیستم های دو یا چند ستاره ای هستند که به خاطر نیروی گرانشیشان در حال گردش به دور یکدیگرند. زمانی که ویلیام هرشل  (Herschel) در سال 1804 سیستم دوتایی ستاره‌ اول‌ دو پيكر (Castor) را کشف کرد، کیهانی بودن قوانین مکانیک نیوتن ثابت شد.

 

ستاره دوتایی شباهنگ که همدم در پایین سمت چپ واضح است

ما با مشاهده نوع حرکت ستارگان دوتایی می توانیم سرعت، شعاع، جرم، تابندگی و بسیاری دیگر از ویژگی های آنها را دریابیم، همانطور که پیشتر گفته شد بیشتر ستارگان اطراف ما را سیستم های دوتایی پر کرده اند(میان 55 تا 75 درصد)، و این ما را در یافتن مشخصات فیزکی این ستارگان و بویژه تخمین جرم که به روش مشاهده تنها برای ستارگان دوتایی ممکن است، یاری می دهد.

شبیه سازی مداری یک سیستم دوتایی که به گرد گرانیگاهشان می چرخند

 

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  86/11/30ساعت 16:26  توسط آرش | 
تلسکوپ فضایی اسپیتزر ناسا اخیرا شواهدی دال بر شکل گیری  سیاراتی پر انرژی در اطراف ستاره های پالسار (تب اختر) بدست آورده است.

سیارات پالسار

تا کنون این گونه تصور می شد که سیارات فقط پیرامون ستارگان عادی پدید می آیند.

تلسکوپ فضایی اسپیتزر ناسا اخیرا شواهدی دال بر شکل گیری  سیاراتی پر انرژی در اطراف ستاره های پالسار (تب اختر) بدست آورده است.این ستارگان، در زمان حیات خود اغلب در رده ستاره های غول درجه بندی می شوند.ستارگانی از این دست که اندازه ای بین 10 تا 20 برابر خورشید دارند ،پس از10 میلیون سال فعالیت و مصرف تمام سوخت خود با انفجاری بسیار عظیم در طی فرایندی 100 هزار ساله تبدیل به ابر نو اختر می شوند. ذرات باقی مانده از این انفجار پس از مدت کوتاهی دوباره در اثر جاذبه بسیار زیاد ستاره پیرامون آن جمع می شوند و طی فرایندی که  چند میلیارد سال به طول می انجامد ،سیاره ها را پدید می آورند.

پیش از این هم در سال 1992 دکتر الکساندر والسزن از ایالت پنسیلوانیا برای نخستین بار در خارج از منظومه شمسی، سه سیاره  را با اندازه ای  دو برابر زمین در اطراف یک ستاره پالسار به نام "بی 12+1257"  کشف کرده بود.

در گذشته نیز برخی از منجمان شواهدی دال بر وجود سیارت پالسار کشف کرده بودند،اما تاکنون هیچ یک از این سیارات به صورت مستقیم مشاهده نشده بود. داده های بدست آمده از تلسکوپ اسپیتزر ،حاکی از آن است که وجود چنین سیاراتی که پیرامون ستاره های پالسار بوجود می آیند در کهکشان ما کاملا طبیعی است.

بدین ترتیب از مرگ هر ستاره غول چندین سیاره بوجود می آید.

تلسکوپ مادون قرمز اسپیتزر در مشاهد اتی که در اطراف یکی از ستاره های پالسار انجام داده است، تعدادی بیشمار، از ذراتی را که پس از انفجار ستاره در محیط اطراف آن پخش می شود، کشف کرده است.

این ذرات  به طور کلی از خرده سنگ ها تشکیل شده اند و به دور صفحه ای به گستره 1 میلیون مایل، در ناحیه استوای ستاره در حال گردشند.این گونه تصور می شود که این ذرات با پیوستن به یکدیگر در یک بازه زمانی طولانی در نهایت سیاره ای بوجود می آورند.

این برای نخستین بار است که دانشمندان مراحل بوجود آمدن سیاره ای را در اطراف یک ستاره که مدت ها پیش مرده است مشاهده می کنند.

دکتر چکرابارتی از انستیتو تکنولوژی  کمبریج در این باره می گوید: تشکیل سیارات در کل عالم فرایند ی طبیعی به نظر می رسد و نمی توان آن را فقط محدود به منظومه شمسی یا کهکشان راه شیری دانست،این موضوع برای نخستین بار همه ما را شگفت زده کرد.او افزود ستاره های پالسار در هنگام انفجار، انرژی بسیاری زیادی تولید می کنند، با این حال ما هم اکنون داده های پیرامون تشکیل سیاراتی  در اطراف ستاره های پالسار در دست داریم که شبیه  شرایط تشکیل سیارات، پیرامون ستاره های جوان است!

ستاره پالسار مذکور که توسط اسپیتزر مشاهده شده است با نام "4یو 61+0142"با فاصله ای در حدود 13 هزار سال نوری در صورت فلکی ذات الکرسی واقع است.

ستارگان پالسار از رده ابر نو اختر ها، ستاره های نوترونی نیز خوانده می شوند و فوق العاده چگال هستند.به طوری که یک قاشق چای خوری از آ نها به اندازه دو میلیارد تن وزن دارد،همچنین مقدار زیادی اشعه ایکس از خود ساطع می کنند.

دکتر چارلز بیچمن از آزمایشگاه پیشرانه ناسا در این باره امی گوید: این گونه سیارت که در اطراف چنین ستاره هایی بوجود می آیند،از آن جا که به طور پیوسته تحت تاثیر تشعشعات امواج مختلف (بویژه اشعه ایکس)از ستاره مادر خود هستند،به احتمال زیاد دارای ساختاری متفاوت نسبت به سیارات منظومه شمسی هستند و شاید میزبان خوبی برای گسترش حیات نباشند.

بنابه گفته دکتر والسزن ما با نسل جدیدی از سیارت فرا خورشیدی روبرو هستیم.

 

برای اطلاعات بیشتر پیرامون تلسکوپ فضایی اسپیتزر به سایت زیر مراجعه کنید

http://www.spitzer.caltech.edu/spitzer/  

 



منبع خبر : JPL , Universetoday.com

برگرفته از parssky

+ نوشته شده در  85/02/11ساعت 10:21  توسط آرش | 
ستاره شناسان با استفاده از تلسکوپ فضایی مادن قرمز آژانس فضایی اروپا موفق شدند با دقت به تولد ستارگان درخشان بنگرند.

تولد ستارگان بزرگ

دانشمندان با استفاده از تلسکوپ فضایی مادن قرمز آژانس فضایی اروپا (ISO ) موفق شدند تولد ستارگان غول آسایی را مشاهده کنند که 100000 برابر خورشید ما درخشندگی دارد.این کشف به ستاره شناسان این امکان را می دهد تا بتواند مطالعات خود را در این ضمینه آغاز کنند که چرا ستارگان بزرگ تنها در برخی از نواحی فضا متولد می شوند. فضا پر از ابرهای عظیم گازی (سحابی) است و در قسمت هایی از این سحابی ها که گاز متراکم می شود ستارگان شکل می گیرند اماسوال اساسی اینجاست که چرا بعضی از این سحابی ها میزبان ستارگان بزرگ و کوچک و متنوع اند اما در برخی دیگر از سحابی ها تنها ستارگان کوچک با جرم های کم شکل می گیرند. پیش بینی شرایط لازم برای شکل گیری ستارگان بزرگ بسیار دشوار است زیرا این جنین های ستاره ای در دور دست ها و در پشت لایه هایی از غبار قرار گرفته اند . تنها طول موج های بلند مانند مادون قرمز می توانند از میان این لایه ها عبور کرده و مکان شکل گیری هسته ی ستاره را نمایان سازند.

ستاره شناسان انستیتوی ماکس پلانک با استفاده از دوربین ISOPHOT (طول موج مادن قرمز دور) موفق به جمع آوری اطلاعاتی از دو هسته بسیار بزرگ و  متراکم سرد شدند که هرکدام مقدار ماده ی لازم را برای تبدیل به یک ستاره پرجرم را دارا می باشند. به گفته ی دانشمندان، این پروژه نقطه ی عطفی در رصد ستارگان پرجرم پیش از شکل گیری محسوب می شود. ISO پس از ماموریت خود بین سالهای 1995 تا 1998  خود فهرستی از رصد های خود را منتشر کرد . پژوهش گران انستیتوی ماکس پلانک به رهبری استفن برکمن توانستند 15 جنین ستاره ای را پیدا کنند که به احتمال زیاد در آینده تبدیل به ستاره گان سنگین خواهند شد.آنها در ادامه با استفاده از تلسکوپ های زمینی موفق به کشف دو هسته ی متراکم سرد شدند که بیش ترین استعداد را دارا می باشند و در فهرست ISO با نام های ISOSS J18364-0221 شناخته شده بودند. هسته ی اول دمایی برابر 16.5 درجه کلوین (256.5-  درجه سانتی گراد) و جرمی معادل 75 برابر خورشید دارد ، دمای هسته ی دوم 16 کلوین (261- درجه سانتی گراد) می باشد و جرم آن 280 برابر جرم خورشید ماست.

پژوهشگران هم اکنون در حال جستوجو برای دیگر موارد مشابه می باشند.

 



منبع خبر : ESA

برگرفته از parssky

+ نوشته شده در  85/02/11ساعت 10:18  توسط آرش | 
اخترشناسان ستاره ای را کشف کرده اند که در اطراف آن فوران هایی از ماده تحت کنترل میدان مغناطیسی، ديده مي شوند. این ستاره در حدود ۸۵۰۰ سال نوری از ما فاصله دارد و در صورت فلکی عقاب واقع است و در حال تبدیل شدن به سحابی سیاره نماست

تصور يک تصويرگر از فواره هاي ماده در اطراف ستاره ي در حال مرگ W۴۳A که توسط ميدان مغناطيسي قوي ستاره محدود شده اند.اثر دوران ستاره به دور خود در شکل پر پيچ و خم اين فواره ها در تصوير مشخص است.

این گونه ستارگان عموما سحابي هايي کشيده و طويل ايجاد مي کنند. پوسته ي بيروني ستاره به سمت بيرون رانده شده و به شکل فواره از ستاره خارج مي شوند.اين فواره ها به شکلي پرپيچ و خم از ستاره به سمت بيرون دفع مي شوند و اين نشان دهنده ي دوران آرام ستاره به دور خود است.

اخترشناسان با استفاده از راديو تلسکوپ VLBA (مجموعه اي از ده راديو تلسکوپ در نقاط مختلف دنيا که قطر هر کدام به ۲۵ متر مي رسد) به مطالعه ي اين ستاره پرداختند و دريافتند که مولکول هايي که از اين ستاره ي در حال مرگ خارج مي شوند در فواره هايي باريک که توسط ميدان مغناطيسي قوي ستاره محدود شده اند قرار گرفته و به سمت بيرون حرکت مي کنند.

اين ستاره (به نام W۴۳A) که در صورت فلکي عقاب قرار دارد ،در مرحله ي تشکيل يک سحابي سياره نماست.سحابي سياره نما پوسته اي از گاز درخشان به دور ستاره ي در حال مرگ است که از مواد خارج شده از ستاره تشکيل مي شود.در سال ۲۰۰۲ ،اخترشناسان ستاره اي را کشف کردند که مواد را به صورت دو فواره از خود خارج مي کرده است.اين  کشف، گام بزرگي در فهم چگونگي تشکيل سحابي هاي سياره نماي کشيده بود.

   "ووتر ولمينگز" از رصدخانه ي "جودرل بنک" در دانشگاه منچستر مي گويد:"سوال بعدي اين بود که چه پديده اي در حال محدود کردن اين فواره هاي ماده مي باشد.نظريه پردازان ابتدا ميدان مغناطيسي را مورد ظن قرار دادند و حالا ،با کشف جديد ، ما اولين مدارک را دال بر اثر ميدان مغناطيسي بر اين فواره ها در دست داريم."

   ولمينگز اضافه مي کند:"دانشمندان سابقا ميدان هاي مغناطيسي را در فوران هاي مواد در اطراف کوازار ها و پروتوستار ها تشخيص داده بودند اما مدارک ، نشان دهنده ي تاثير ميدان مغناطيسي بر محدوديت اين فواره ها نبوده است.حال ، رصد هاي انجام شده توسط تلسکوپ VLBA ، ارتباط مستقيم بين ميدان مغناطيسي و اين فواره هاي محدود شده را به وضوح نشان مي دهد."

دانشمندان با استفاده از تلسکوپ VLBA و بررسي مسير و قطبش امواج راديويي ساطع شده از مواد درون فواره ها ،توانستند قدرت و جهت اين ميدان مغناطيسي را که در اطراف فواره ها قرار داشته و آنها را محدود مي کنند ،بدست آورند.

   "فيليپ دايموند" از رصدخانه ي جودرل بنک مي گويد:"رصد هاي ما،مدل هاي نظري اخير را تاييد مي کنند که بر اساس آنها اين فواره هاي محدود شده توسط ميدان مغناطيسي اشکال پيچيده اي را ، که گاها در سحابي سياره نما ديده مي شود ايجاد مي کنند."

   در طول زندگي عادي خود ،ستاره ها مانند خورشيد انرژي خود را از واکنش هاي هسته اي اتم هاي هيدروژن که در هسته ي آنها رخ مي دهد به دست مي آورند.به تدريج که اين ستاره ها به انتهاي زندگي خود نزديک مي شوند ،شروع به پخش و رها کردن لايه هاي بيروني خود در فضا مي کنند تا در نهايت رمبش کرده و به يک کوتوله ي سفيد که در ابعاد زمين است تبديل مي شوند.تابش هاي شديد فرابنفش که از کوتوله ي سفيد ساطع مي شود موجب درخشش گاز هاي رها شده در فضا و ايجاد يک سحابي سياره نما مي شوند.اين دوره ي تبديل از يک ستاره  به سحابي سياره نما بيش از چند دهه به طول نمي انجامد و در نتيجه ستاره ي W۳۴A فرصت بسيار خوبي براي اخترشناسان است تا اين دوره ي کوتاه را مشاهده کنند.

   با وجود آنکه اکثر ستاره هايي که سحابي هاي سياره نما را به وجود مي آورند ،خود کروي هستند ،اکثر سحابي هاي بوجود آمده اين خاصيت را ندارند.در عوض اشکال پيچيده اي را به نمايش مي گذارند.مثلا بسياري ار سحابي هاي سياره نما به شکل کشيده و دراز مي باشند.رصدهاي اوليه از ستاره ي W۳۴A ،يکي از شيوه هاي تشکيل سحابي هاي کشيده را بر دانشمندان آشکار کرده است.رصد هاي آينده دانشمندان را ياري خواهد کرد تا شيوه هاي ديگر تشکيل اين فواره ها را بهتر درک کنند.

   مواد رصد شده که در درون فواره ها قرار داشتند ،در منطقه اي در فاصله ي ۲۰۰ ميليارد کيلومتري از ستاره ي اصلي واقع شده و در حال تقويت و تابش امواج راديويي در فرکانس ۲۲ گيگا هرتز مي باشند. اين مناطق به همان طريقي که ليزر امواج نور مرئي را تقويت مي کند ،امواج مايکروويو را قوي تر مي سازند و به همين دليل به "ميزر" ها معروفند.

   رصد هاي اوليه نشان دادند که اين فواره ها به شکلي پرپيچ و خم در حال خروج از ستاره هستند و اين واقعيت نشان مي دهد که ستاره ي اصلي ، به آرامي دوران مي کند. 

 

 

برگرفته از nojum

+ نوشته شده در  85/01/01ساعت 6:25  توسط آرش | 
اخترشناسان موفق شدند براي اولين بار در نیمکره جنوبی ستاره اي مصنوعي را در آسمان شب ايجاد کنند. اين ستاره در فاصله ۹۰ کيلومتري از سطح زمين با ليزري بسيار قوي که در رصدخانه سرو پارانال در شيلي قرار دارد تشکيل شد. اين ستاره مصنوعي ستاره راهنما برای دستگاه اپتیک سازگار به منظور رفع اثر آشفتگی در نور رسیده از اجرام است. ستاره راهنمای مصنوعی اخترشناسان را قادر مي سازد تا تنظيمات بهتري را براي حذف اثر جو بر تصاوير و رصد ها انجام دهند و تصاوير واضح و دقيقي را از آسمان شب ثبت کنند.

پرتو ليزر تابش شده توسط تلسکوپي در شيلي به منظور ايجاد اولين ستاره ي مصنوعي آسمان

 دانشمندان موفقيت جديدي را در رصدخانه "سرو پارانال" در شيلي جشن گرفتند. آنان با ايجاد اولين ستاره  مصنوعي در نيمکره  جنوبي آسمان ،اخترشناسان را قادر ساختند تا با جزئيات دقيق تري به مطالعه کيهان بپردازند. اين ستاره مصنوعي که با ليزر ايجاد شده است، در نهايت به ايجاد سيستم هاي اپتيکي جديدي مي انجامد که قادرند اثرات جو بر تصاوير گرفته شده در تمام نقاط آسمان را حذف کنند.

در ۲۸ ژانويه امسال، پرتويي از نور ليزر با توان بالا که از "يپون" ،چهارمين تلسکوپ ۲/۸ متري VLT در شيلي، تابش مي شد، ستاره اي مصنوعي را در آسمان و در فاصله  ۹۰ کيلومتري سطح زمين ايجاد کرد. با وجود آنکه اين ستاره ۲۰ برابر کم نورتر از کم نورترين ستاره  قابل رصد با چشم غير مسلح است ،براي سيستم هاي اپتيکي به اندازه ي کافي پرنور است تا بتوان به کمک آن اثرات جو را اندازه گيري و تصحيح کرد.وقوع اين اتفاق با شادي و اشتياق شديد افراد در اتاق کنترل يکي از پيشرفته ترين ابزار هاي نجومي جهان مواجه شد.

   پس از يک ماه تلاش و با همکاري کارکنان رصدخانه ي "پارانال" ،ليزر VLT پرتويي واضح و زيبا به قطر ۵۰ سانتي متر را در آسمان منتشر کرد."اين واقعه آغاز دوره ي جديدي از فعاليت سيستم هاي تصحيح اپتيکي براي سازمان فضايي اروپا محسوب مي شود."

   عموما ،وضوح تصاوير گرفته شده توسط تلسکوپ هاي زميني به دليل اثرات جو محدود است.اين اثر با استفاده از "اپتيک تصحيحي" تلسکوپ را قادر مي سازد تا تصاوير بسيار واضح مانند تصاوير گرفته شده از فضا در اختيار ما قرار دهد.به اين معنا که اجرام نجومي با دقت بيشتري بررسي خواهند شد و همچنين ستاره ها و اجرام کم نور تري را مي توان مشاهده کرد.براي انجام تصحيحات اپتيکي ،دانشمندان به يک ستاره ي راهنما و نسبتا پرنور در نزديکي منطقه ي در حال بررسي نياز دارند.براي انجام اين کار ،آنان با استفاده از ليزري بسيار قوي ،ستاره اي مصنوعي را در زمان لازم و در هر نقطه ي دلخوه از آسمان ايجاد مي کنند.

   اين پرتو ليزر که با طول موج مشخصي تابش مي شود باعث مي شود تا اتم هاي سديم موجود در جو زمين که در ارتفاع ۹۰ کيلومتري قرار دارند شروع به تابش کنند.منبع اين ليزر در آزمايشگاهي در زير رصدخانه قرار داشته و پرتو قوي ليزر توسط فيبري مخصوص به تلسکوپ تابش کننده منتقل مي شود.

   پس از موفقيت اوليه ،دانشمندان اين گروه ۱۲ روز به آزمايش و تصحيح تصاوير گرفته شده توسط ستاره ي مصنوعي جديد پرداختند."ريچارد ديويس" ،مدير پروژه ي ارتقاي منبع ليزر در موسسه ي "ماکس پلانک" مي گويد:"موفقيت اين پروژه در اين زمان کوتاه کار بسيار بزرگي بوده و قطعا بدون تلاش شبانه روزي اعضاي اين گروه در چند سال اخير امکان پذير نمي بود."

   قسمت دوم اين پروژه در بهار سال آينده با هدف بهتر کردن عملکرد اين سيستم قبل از ارائه ي آن به منجمين در سرتاسر دنيا انجام خواهد شد.اين تجربه به پيشرفت نسل بعدي تلسکوپ ها (تلسکوپ هاي بسيار عظيم که بين ۳۰ تا ۶۰ متر قطر دارند) کمک بسزايي خواهد کرد.

ستاره مصنوعي در آسمان جنوبي

 

 

برگرفته از nojum

+ نوشته شده در  84/12/19ساعت 9:49  توسط آرش | 
اخترشناسان انگليسي وابسته به دانشگاه منچستر در رصد خانه Jodrell Bank دسته جديدي از ستارگان را كشف كرده اند.

 ستاره شناسان دسته جديدي از ستارگان را كشف كردند

اين دسته از ستارگان به تپ اختر ها شبيه هستند اما اين ستارگان پرتودهي كوتاهي از خود توليد مي كنند كه اين پرتودهي بسيار كوتاه و در بازه زماني ميلي ثانيه است.    اين تيم با استفاده از تلسكوپ راديويي، ستاره اي را كشف كردند كه پرتودهي آن به صورت فلاش هاي كوتاه مدت و سريع مي باشد(حدود يك صدم ثانيه). و تمام مدتي كه اين ستاره قابل ديدن است حدود يك دهم ثانيه در روز مي باشد.

 تقريب به 11 منبع از نوع پرتودهي تپ اختري  در نقاط مختلف راه شيري كشف شده است كه تپ(پالس) هاي منظمي را در طي چرخش اين ستارگان به دور خود، توليد مي كنند. و اكنون دانشمندان در حال توسعه تكنيكي براي دستيابي  به پرتوزايي حاصل از انفجار هاي لحظه اي مي باشند.

 دكتر مورا مكلاگلين( Dr Maura McLaughlin) مي گويد:"اعتقاد به اينكه اين پرتوزايي هاي لحظه اي(فلاش ها) از فضاي خارجي مي باشند، بسيار دشوار است. زيرا اين پرتوزايي ها شبيه به دخالت هاي ساختگي بشر است".   همانطور كه اشاره شد پرتوزايي اين دسته از ستارگان بسيار كوتاه است و در مدت زماني كه از انتشار پرتو متوقف مي شوند و ساكت باقي مي مانند از بازه زماني 3 دقيقه تا 4 ساعت تغيير مي كنند و در اين بازه زماني پرتويي منتشر نمي كنند.   پس از تاييد اين پديده سماوي، مطالعات نشان دادند كه 10 منبع از 11 منابعي كه اين گونه پرتوزايي مي كنند، در بازه زماني بين چهار دهم ثانيه تا 7 ثانيه پرتو دهي مي كنند.   اخترشناسان معتقدند كه اين اجرام سماوي در بيش از 100 چرخش به دور خود مقادير عظيمي از انرژي را در خورد توليد و ذخيره  و سپس آن را به صورت تك پالس منتشر مي كنند و اين روند همچنان ادامه پيدا مي كنند و به همين خاطر ما پرتو دهي اين ستارگان را در مدت زمان كوتاهي و به طور مكرر مشاهده مي كنيم.

 اين كشف جديد در مجله Nature همين هفته چاپ شد. كه اهميت اين اكتشاف را نشان مي دهد.

 

 


منبع خبر : Universetoday.com

برگرفته از parssky

+ نوشته شده در  84/12/06ساعت 20:20  توسط آرش | 
اخترشناسان با استفاده از رصدخانه چندآئينه اى آريزونا دو ستاره را كشف كرده اند كه از كهكشان راه شيرى تبعيد شده اند.

ستاره هاى تبعيدى

دو ستاره «تبعيدى» با سرعت زياد در حال خارج شدن از كهكشان راه شيرى هستند تا براى هميشه آن را ترك كنند. اخترشناسان با استفاده از رصدخانه چندآئينه اى آريزونا دو ستاره را كشف كرده اند كه از كهكشان راه شيرى تبعيد شده اند. اين ستاره ها با سرعتى بيش از يك ميليون مايل در ساعت در حال حركت به خارج از كهكشان هستند. اين سرعت آن قدر بالاست كه امكان بازگشت آنها وجود ندارد.
«وارن براون» از مركز اختر فيزيك هاروارد- اسميتسونين۱ مى گويد: «اين ستاره ها «مطرود» هستند و از كهكشان شان بيرون انداخته شدند و اكنون در ميان اقيانوسى از فضاى بين كهكشانى سرگردان شده اند.»
«براون» و همكارانش اولين تبعيدى ستاره اى را در سال ۲۰۰۵ ردگيرى كردند. گروه هاى اخترشناسى اروپايى نيز دو تبعيدى ديگر را شناسايى كردند كه ممكن است يكى از آنها از كهكشان همسايه به نام ابر بزرگ ماژلانى منشأ گرفته باشد. كشف اخير تعداد كل تبعيدى ها را به پنج ستاره رسانده است.
«براون» مى گويد اين ستاره ها نوعى جديد از اجرام نجومى را تشكيل مى دهند: ستاره هاى تبعيدى كه در حال ترك كهكشان هستند.
اخترشناسان گمان مى كنند كه حدود هزار ستاره تبعيدى در كهكشان راه شيرى وجود دارد. در مقايسه، اين كهكشان صد ميليارد ستاره را در خود جاى داده كه جست وجو براى تبعيدى ها را مشكل تر از «پيدا كردن سوزن در انبار كاه» مى كند. «مارگارت گلر» كه در اين تحقيق شركت دارد، مى گويد: «كشف اين دو تبعيدى جديد نه از روى خوش شانسى بود و نه اتفاقى. ما براى يافتن آنها آسمان را به طور هدفمند جست وجو كرديم. ما با درك منشاء آنها پى برديم كه كجا مى بايد آنها را پيدا كنيم.»
يك فرضيه عنوان مى كند كه ستاره هاى تبعيدى ميليون ها سال پيش از مركز كهكشانى به بيرون پرتاب شدند. هر كدام از آنها بخشى از يك سيستم ستاره دوتايى بود. وقتى يك سيستم دوتايى به يك سياهچاله موجود در مركز كهكشان نزديك مى شود، گرانش شديد سياهچاله با يك كشش قوى اين سيستم دوتايى را از هم جدا مى كند. سپس يكى را شكار مى كند و ديگرى را به شدت و با سرعتى بسيار زياد به سمت بيرون پرتاب مى كند. ستاره هايى كه به تازگى كشف شده اند از نوع كم عمر هستند و حدود چهار برابر خورشيد حجم دارند. ستاره هاى مشابه زيادى در ميان مركز كهكشانى وجود دارند كه فرضيه چگونگى به وجود آمدن تبعيدى ها را تائيد مى كنند.

«آوى لويب» فرضيه پرداز مركز اخترفيزيك هاروارد- اسميتسونين مى گويد: «مدل هاى رايانه اى نشان مى دهند كه ستاره هاى پرشتاب طبيعتاً در نزديكى مركز كهكشان به وجود مى آيند. ما مى دانيم كه دوتايى ها وجود دارند و اينكه مركز كهكشان يك سياهچاله فوق العاده پرجرم را در خود دارد. بنابراين، ستاره هاى تبعيدى به طور اجتناب ناپذير زمانى به وجود مى آيند كه دوتايى ها خيلى به سياهچاله نزديك مى شوند.»
اخترشناسان برآورد مى كنند كه به طور ميانگين هر صدهزار سال يك ستاره از مركز كهكشان به بيرون پرتاب مى شود. شانس مشاهده اين نوع ستاره در لحظه پرتاب شدن بسيار كم است. بنابراين، جست وجو براى يافتن نمونه هاى بيشترى از اين تبعيدى ها مى بايد ادامه يابد تا شرايط بسيار شديد مركز كهكشان و چگونگى دخالت اين شرايط در شكل گيرى ستاره هاى پرشتاب شناخته شوند.
ويژگى هاى ستاره هاى تبعيدى سرنخ هايى در مورد منشاء آنها فراهم مى آورند. براى مثال، اگر يك خوشه ستاره به طور دوار به درون سياهچاله مركزى كهكشان راه شيرى حركت مى كند، پس ممكن است ستاره هاى زيادى به طور تقريباً همزمان به خارج پرتاب شوند. تمامى ستاره هاى پرشتاب مركز كهكشان را در زمان هاى متفاوت ترك كرده اند، بنابراين شاهدى براى تبعيد «انبوه» وجود ندارد.
ستاره هاى پرشتاب همچنين نگرشى بى نظير از ساختار كهكشان فراهم مى آورند. «گلر» مى گويد: «اين ستاره ها طى دوران عمر خود بيشتر گستره كهكشان را سير مى كنند. اگر بتوانيم حركت آنها در عرض آسمان را اندازه گيرى كنيم قادر خواهيم بود در مورد شكل كهكشان راه شيرى و چگونگى توزيع ماده تاريك اسرارآميز به كشفياتى دست بيابيم.»
اگر چه اين دو ستاره نويافته با سرعت فوق العاده بالايى در ميان فضا حركت مى كنند اما بسيار دورتر از زمين قرار دارند و به همين دليل حركت آنها فقط با تجهيزات اخترشناسى پيشرفته قابل ردگيرى است.
اين تحقيقات در مجله Astrophysical Journal Letters منتشر خواهند شد.
پى نوشت:
۱- مركز اخترفيزيك هاروارد-اسميتسونين كه تلاش و همكارى مشترك بين رصدخانه اخترفيزيك اسميتسونين و رصدخانه كالج هاروارد است در كمبريج قرار دارد. دانشمندان اين مركز به شش بخش تحقيقاتى سازمان دهى شده اند كه منشأ، تكامل و سرنوشت نهايى كيهان را مورد مطالعه قرار مى دهند. 



منبع خبر : Sharghnewspaper.com

برگرفته از parssky

+ نوشته شده در  84/11/22ساعت 10:39  توسط آرش | 
سال های زیادی است که ستاره شناسان تصور می کنند اکثر ستاره های درخشان در سیستم های دو یا چند تایی وجود دارند و تعداد ستاره گان تنها بسیار کمتر می باشند .اما مطالعات اخیر انجام شده توسط Charles Lada از هاردوارد نشان می دهد که در حقیقت اکثر ستاره گان کهکشان ما تنها هستند.

برخلاف تصور دانشمندان اکثر ستاره گان راه شیری تنها هستند !

تفریبا تمام ستاره شناسان تا کنون عقیده داشته اند که بیشتر ستاره گان موجود در کهکشان ما ستاره گانی هستند که در سیستم های ستاره ای دوتایی یا چند تایی  وجود دارند که به دور مرکز جرم مشترکشان میچرخند.اما این عقیده اشتباه است.

بتازگی مطالعات انجام شده توسط Charles Lada از موسسه اختر فیزیک هاردوارد ثابت کرد که بیشتر ستاره های موجود در کهکشان ما ستاره های تنها هستند نه ستاره های چند تایی . با توجه به اینکه سیاره ها راحت تر در اطراف ستاره های مجرد شکل می گیرند انتظار می رود تعداد سیاره ها بیش از مقداری باشد که تا کنون تصور می شد . ( چندی پیش از این نیز دانشمندان کشف کرده بودند که سیارات میتوانند در اطراف سیستم های ستاره ای نیز براحتی شکل بگیرند . سیستم های دوتایی می توانند سیاره داشته باشند)

Lada در طول این مطالعات نتیجه گرفته است که اکثر ستاره های کهکشان ما  از کوتوله های قرمز تشکیل شده اند.

در میان ستارگان، ستاره های بسیار سنگین (رده های O و B ) 80 درصد از سیستم های ستاره ای را تشکیل میدهند اما این ستاره ها بسیار کمیاب هستند.در حالی که 85 درصد از ستاره گان کهکشان ما کوتوله ی قرمز هستند که با این حساب دوسوم ستاره های کهکشان را کوتوله های قرمز تنها تشکیل داده اند.

این نظریه ی جدید شاید باعث تحول در نظریه های شکل گیری ستاره گان بشود.

نتایج این پژوهش در نشریه ی اخترفیزیک انشار یافته است (اینجا کلیک کنید)

 



منبع خبر : Universetoday.com

برگرفته از parssky

+ نوشته شده در  84/11/13ساعت 9:29  توسط آرش | 

ششصد و پنجاه سال نوري دورتر از زمين و در صورت فلكي دلو (Aquarius )، يك ستاره مرده كه باندازه زمين است با سرسختي قصد ندارد كه پهنه آسمان را با آرامش ترك كند.

اثر يك ستاره در حال مرگ

در حال مرگ ، اين ستاره مقادير عظيمي از گاز داغ و تشعشع فوق بنفش شديد از خود به درون فضا پرتاب مي كند تا جرمي تماشائي بنام "چرخ اختري (سحابي سياره نما)" را خلق كند.

ستاره مرده كه يك كوتوله سفيد ناميده مي شود بشكل يك نقطه داغ سفيد در مركز تصوير ديده مي شود. تمامي مواد گازي رنگي كه در تصوير ديده مي شوند زماني قسمتي از اين ستاره مركزي بودند. اما اين مواد در خلال پرتابهاي ناشي از مرگ ستاره و گذار به كوتوله سفيد از ستاره جدا شدند. تشعشع فوق بنفشي كه اين كوتوله سفيد رها مي سازد مولكولهاي محيط اطراف را از درون به سمت خارج گرم و ناپايدار مي سازد.

مانند يك اجاق برقي كه به آرامي از قسمت مركزي شروع به گرم شدن مي كند ، گرم ترين و داغ ترين مولكولهاي گازي بصورت باريكه هاي آبي رنگ در مركز سحابي ديده مي شوند. گذار به مولكولهاي خنك تر و پايدار تر به وضوح و با تغيير رنگ گاز از آبي داغ به زرد داغ ديده مي شود.

اين پديده آسماني "سحابي حلزوني (Helix) نام دارد.

اطلاعات بيشتر :

http://spaceflightnow.com/news/n0601/24star

 



منبع خبر : Spaceflightnow.com

برگرفته از parssky

+ نوشته شده در  84/11/10ساعت 14:50  توسط آرش | 

جدید ترین شبیه سازی های کامپیوتری انجام شده در انستیتوی Carnegie نشان می دهد که برخلاف تصورات پیشین دانشمندان ، سیارت می توانند  در اطراف سیستم های ستاره ای دوتایی تشکیل شوند و به حیات خود در میان آنها ادامه دهند که با این حساب تعداد سیارات خارج از منظومه شمسی می بایست بسیار بیش تر از تصورات قبلی ما باشد.

سیستم های دوتایی می توانند سیاره داشته باشند

این کار تئوری جدید نشان می دهد که سیارات گازی غول پیکر همانگونه که در اطراف ستاره های تکی شکل می گیرند می توانند در اطارف سیستم های دوتایی نیز تشکیل شوند.

نتایج بدست آمده نشان می دهد که تعداد سیارات گازی مانند مشتری و سیارات قابل سکونت مانند زمین می تواند بیشتر از چیزی باشد که قبلا تصور می شد .دکتر آلن باس از مدیران این پروژه در این باره گفت :" پیش از این ما برای پیدا کردن دیگر منظومه های تنها به ستاره های تکی توجه می کردیم اما اکنون فهمیدیم  که تمامی ستاره ها حتی ستاره گان دوتایی می توانند دارای منظومه ای از سیارات باشند ".

از هر سه  ستاره در کهکشان راه شیری دو تای آنها مربوط می شود به سیستم های ستاره ای دو یا چند تایی که گاهی جدایی آنها نسبت به هم کم (دوتایی های نزدیک ) و گاهی زیاد است (دوتایی های دور) اما جدایی بیشتر دوتایی ها برابر فاصله ی خورشید تا نپتون است (تقریبا 30 واحد نجومی )پیش از این دانشمندان این گونه تصور می کردند به هنگام شکل گیری سیاره در اطراف یکی از مولفه (ستاره) های سیستم دوتایی گرانش مولفه ی دیگر اجازه شکل گیری و تجمع گاز را به سیاره نمی دهد و سیاره ای تشکیل نمی شود اما شکارچیان سیارات توانستند سیاراتی را بیابند که با نظریه فوق در تناقض باشد.

 

اما باس و همکارانش نشان دادند که اگر امواج گرانشی ستاره ندیم ضعیف باشد سیارات غول پیکر گازی می توانند در اطراف یکی از ستاره ها شکل بگیرند و اگر این ذرات به اندازه کافی سرد باشند می توانند تبدیل به ذرات یخ زده ای گردند و نهایتا منجر به ایجاد هسته ای جامد میشود که تقریبا جرم و اندازه ای نزدیک به زمین دارد.

 

مدل باس نشان می دهد که سیارات غول پیکر براحتی و همانگونه که در اطراف ستارگان تکی شکل می گیرند می توانند در اطراف ستارگان دوتایی نیز تشکیل شوند . در مدل جدید باس پس از تشکیل دیسک غبار این دیسک تبدیل به چند بازوی مارپیچی از غبار میشود که مستقلا به  دور سیاره می چرخد و عملیات تشکیل سیاره در آنها اتفاق می افتد . تراکم در این نواحی بازو مانند به سرعت انجام می شود طوری که تشکیل سیارات در این حالت 1000 سال سریع تر حالت عادی اتفاق می افتد .

کشف سیارات گازی بیشتر در اطراف سیستم های ستاره ای می تواند تاییدی بر این مدل باشد و به این سوال پاسخ دهد که آیا حقیقتا امواج گرانشی ستاره ها آنقدر ضعیف هستند که سیارات غول پیکر گازی بتوانند در اطراف آنها شکل بگیرند یا نه.

 



منبع خبر : Universetoday

 برگرفته از parssky

 

+ نوشته شده در  84/10/26ساعت 7:31  توسط آرش | 

تپ اختري كه با سرعت در حال سير در فضاست ردي شبيه دنباله دارها ايجاد مي كند. 

 دانشمندان يك ويژگي جديد را در يكي از نزديكترين تپ اخترها به زمين كشف كردند. اين تپ اختر كه Geminga  نام دارد يك ستاره مرده كوچك و پرچگال است كه با سرعت 120 كيلومتر در ثانيه در فضا پيش مي رود و دنباله اي از الكترونهاي پر انرژي را پشت سر خود باقي مي گذارد. دنباله مذكور شبيه دنباله دارهاست. يك گروه كه توسط دكتر پاتريزيا كاراويو از موسسه ملي اختر فيزيك ايتاليا سرپرستي مي شود اين دنباله را با استفاده از رصدها و اطلاعات موجود در آرشيو رصد خانه پرتو ايكس چاندرا كشف كرد.

 تپ اختر دنباله دار

صدهاي مذكور بينش بي نظيري در مورد تركيبات و غلظت "اقيانوس" بين ستاره اي كه Geminga در ميان آن به پيش مي رود و همچنين ماهيت خود Geminga فراهم مي آورد.  Geminga كه فقط حدود 500 سال نوري از زمين دور است منظره اي تماشائي از يك تپ اختر در حال حركت را ايجاد مي كند. دكتر آندريا دي لوكا كه نويسنده ارشد اين مقاله در مجله اختر شناسي و اختر فيزيك است مي گويد" Geminga تنها تپ اختر منزوي شناخته شده براي ماست كه يك دنباله كوچك همانند دنباله دارها و يك ساختار دنباله اي بزرگتر را از خود بنمايش مي گذارد. اين برون افكند (دنباله) كه ناشي از سفر Geminga  در ميان فضاي ميان ستاره اي است اطلاعات بي نظيري را در مورد ماهيت تپ اختر ها فراهم مي كند.

 تپ اختر يك نوع ستاره نوتروني است كه به سرعت مي چرخد و پالسهاي مداومي از انرژي تابشي بهمراه خطوط ميدان مغناطيسي قوي را از خود منتشر مي كند كه شبيه حركت جاروئي شعاع نوري يك فانوس دريائي است. يك ستاره نوتروني بقاياي هسته يك ستاره منفجر شده است كه قبلا حداقل هشت بار حجيم تر از خورشيد بوده است.

اين ستاره هاي پرچگال كه فقط حدود 20 كيلومتر عرض دارند تقريبا حاوي جرمي معادل خورشيد هستند. ستاره هاي نوتروني چگال ترين مواد شناخته شده را در خود دارند. Geminga هم مانند بسياري از ستاره هاي نوتروني يك "لگد" از انفجار بوجود آورنده اش دريافت كرده و از آن زمان مانند يك گلوله توپ در فضا پرواز مي كند.

 

منبع خبر : Spaceflightnow

+ نوشته شده در  84/10/03ساعت 15:9  توسط آرش | 

رصد خانه غول پيكر W.M. Keck در هاوائي با استفاده از ليزر يك ستاره مجازي درخشان در آسمان ايجاد مي كند تا اختر شناسان بتوانند اثر واپيچشي جو زمين را محاسبه و حذف كنند.

جو يكي از مشكلات بزرگي است كه رصد خانه هاي مستقر در زمين با آن مواجه هستند. جو زمين نور اجرام دوردست را واپيچش مي كند و همواره باعث كدر شدن آنها مي گردد. رصد خانه غول پيكر W.M. Keck در هاوائي با استفاده از ليزر يك ستاره مجازي درخشان در آسمان ايجاد مي كند تا اختر شناسان بتوانند اين واپيچش را محاسبه و حذف كنند. بدين ترتيب تصاويرو منظرهائي با وضوح خارق العاده از آسمان شب تهيه خواهند شد. تازه ترين هدف اين فن آوري كه اپتيكهاي سازگار " ستاره راهنمائي ليزري (Laser Guide Star)" نام دارد مركز كهكشان راه شيري است كه تصور مي شود يك سياهچاله بسيار حجيم است.

محققين دانشگاه سانفرانسيكو و لس آنجلس وهمكاران آنها با استفاده از اين ستاره مجازي اولين تصوير شفاف از مركز كهكشان راه شيري شامل ناحيه اطراف سياهچاله حجيم را تهيه كرده اند. آندريا گز پرفسور فيزيك و اختر شناسي دانشگاه سانفرانسيكو و لس آنجلس كه اين گروه را سرپرستي مي كند مي گويد" اكنون همه چيز بسيار واضح تر است. ما با استفاده از ليزر ديد تلسكوپ را بهتر كرديم. اين يك دست آورد خيره كننده است كه به ما كمك مي كند ماهيت و محيط سياهچاله را بهتر بشناسيم و فعاليت ما در حيطه اختر شناسي را متحول خواهد كرد. 

وي مي گويد" ما سالها روشهائي را مورد مطالعه قرار داديم تا " واپيچشهاي جو زمين را شكست دهيم" و تصاويري با وضوح بالا تهيه كنيم. اكنون خوشحاليم كه اولين رصدها از مركز كهكشان خودمان را با استفاده از اوپتيكهاي سازگار "ستاره راهنماي ليزري" گزارش كنيم.گز و همكاران وي "تصاويري" از مركز كهكشان را با طول موجهاي مختلف گرفته اند كه هدف آن سياهچاله حجيمي است كه در فاصله 26.000 سال نوري زمين قرار دارد.  اين راهكار به آنها اجازه داد تا نور فروسرخ ناشي از مواد بسيار داغ كه درست خارج از "افق رويداد" سياهچاله هستند و به زودي به داخل كشيده مي شوند را مورد مطالعه قرار دهند.

 گز مي گويد" ما در حال يادگيري در مورد شرايط مواد در حال فروريزي و اينكه آيا اين مواد در رشد اين سياهچاله بسيار حجيم نقش دارند هستيم. نور فروسرخ بطور چشمگيري هفته به هفته و روز به روز و حتي طي يك ساعت در حال تغيير است."اين تحقيق با استفاده از تلسكوپ ده متري Keck II كه اولين تلسكوپ ده متري مجهز به ليزر است انجام شد. ستاره راهنماي ليزري به اختر شناسان اين توانائي را مي دهد تا " يك ستاره مصنوعي و درخشان " را دقيقا در ناحيه اي كه به آن نياز دارند ايجاد كنند. اين ستاره اثر واپيچشي جو را آشكار مي كند.گز مي گويد كه اين فن آوري جديد به پيشرفتهاي مهمي در زمينه مطالعه سيارات در منظومه خورشيدي ما و خارج از آن ، سياهچاله ها و چگونگي شكل گيري و تكامل كيهان منجر خواهد شد.

 



منبع خبر : Universtoday

+ نوشته شده در  84/10/03ساعت 14:56  توسط آرش | 
خروج پرقدرت گاز از ستاره های جوان

اين يکی از فعال ترين مناطق ستاره سازی جهان است که در فاصله 210،000 سال نوری از ما در ابر ماژلانی کوچک (يکی از قمرهای کهکشانی راه شيری) قرار دارد. مرکز اين منطقه جايگاه خوشه ستاره ای باز NGC 364 است. وقتی تابش شدید ستاره های داغ خوشه به مناطق چگال تر می رسد، اين پيکره های های رؤيايی و عظیم گاز و غبار را می سازد.
 
عکس از تلسکوپ فضايی هابل
+ نوشته شده در  84/09/23ساعت 20:49  توسط آرش | 
PERSIANSKY
صفحه نخست
پست الکترونیک
آرشیو
بازدید کننده گان
Locations of visitors to this page
درباره وبلاگ
در این وبلاگ تلاش می شود دانش ها و آگاهی های روز فضانوردی و ستاره شناسی و آشنایی با تلسکوپ و دیگر ابزار های اختر شناسی آموزش داده شود

نوشته های پیشین
اسفند 1387
مرداد 1387
اردیبهشت 1387
فروردین 1387
اسفند 1386
بهمن 1386
دی 1386
آذر 1386
آبان 1386
مهر 1386
شهریور 1386
مرداد 1386
تیر 1386
خرداد 1386
اردیبهشت 1386
فروردین 1386
اسفند 1385
بهمن 1385
دی 1385
آذر 1385
آبان 1385
مهر 1385
شهریور 1385
مرداد 1385
تیر 1385
خرداد 1385
اردیبهشت 1385
فروردین 1385
اسفند 1384
بهمن 1384
دی 1384
آذر 1384
آرشیو موضوعی
خورشید
عطارد(تیر)
زهره (آناهیتا)
زمین (به همراه ماه)
مریخ
کمربند سیارک ها
مشتری (به همراه ماه هایش)
زحل (ماه ها و حلقه ها)
اورانوس (ماه ها و حلقه ها)
نپتون(ماه ها و حلقه ها)
پلوتو و دیگر خرده سیارک ها
فضای میان ستاره ای
سیاهچاله، کوتوله سفید، ستاره های نوترونی
سیارات فراخورشیدی، حیات فرازمینی
نواختر، ابرنواختر
ستارگان
کهکشان ها
ماده و انرژی تاریک
خوشه ها و سحابی ها
گرفت ها و مقارنه ها
دنباله دارها و شهابسنگ ها
صورتهای فلکی و بارش های شهابی
دوربین، تلسکوپ و رصدخانه
ابزارهای نجومی
فیلم، عکس و برنامه های نجومی
طیف نمایی
ماهواره ها و ایستگاه فضایی
نظریات و آموزش اخترفیزیک
اخترشناسان و فضانوردان
برگزیده های ایرانی
پیوندها
پایگاه اطلاع رسانی نجوم
مجله نجوم
شرکت اخترنمای شيراز
اسطوره های ایران
مطالب دیدنی اینترنت
پیشگویان بزرگ
ASIS
شگفتیهای علم
گروه فضانوردان جوان
دانش فضايي
بهنام کاتبی
اشوزرتشت
نشریه ی الکترونیکی زرتشت
سفیر
sameyan
هنرپیشه های قدیم
Far from the Truth
هیچ چیز زیباتر از علم نیست
وبلاگ نجوم
نجوم
نجوم در لاهیجان
سایت خبری آسیای میانه
نجوم (دنیای فراموش شده )
علمیران
راز گیتی
بزرگترین وبلاگ پارسی
طبيعت فراموش شده نجوم
جامعه اینترنتی نجوم ایران
آسمون پرستاره
nojum4
hupaa
ستارگان کویر یزد
سپهر اّلان
SpaceOnline
کوارک و کوازار
موسسه فرهنگی اسرار فضا
فروغ
milkyway
انجمن نجوم مهبانگ تربت حیدریه
ستاره شناسی ایران
اسرار آسمان شب
astronomy
چشم نجوم
فیزیک ؛ سلوک در ژرفای گیتی
سجاد رحیمی مدیسه
آسمان شب
فضا و نجوم
مطالب دیدنی اینترنت
یاس سرخ
مرکز نجوم اصفهان
پویشی در فضای بیکران
مرزهای فضا زمان
یه شب مهتاب
معرفی بهترین سایتهای فیزیک
اسرار آسمان شب
کوانتوم
فضا
سایت های رایانه ای
گروه ستاره شناسی ققنوس
iransky
نجوم
خبرهاي ناسا و اطلاعات نجومي
یادداشت های یک منجم
* فیزیک *
nojumestan
دایره المعارف علمی
دنیای نجوم
بزرگترین وبلاگ فیزیک ایران
چشم های پر ستاره
فرانسه
PHYSICS WORLD
فیزیک پایه
علمی
مطالب جالب علمی:نجوم/فیزیک
کهکشان
از گالیله تا هاوکینگ
بانک مقالات علمی
وبلاگ نجوم
مرکز نجوم فارسی
پروازنما
astrolink
شبکه تخصصی فیزیک ونجوم
نجوم 86
نجوم،رصد،رویا
Best Of Astronomy Projects
دیـــــــــدار نـــــــــــجوم
nojum-nat3
گیتی
آسمان ورامین
آسمان بروجن
Persian Finance
Adv
admethod admethod admethod admethod admethod admethod
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM